Phòng nghiên cứu GC Food
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ rệt và áp lực phát triển bền vững, mô hình nông nghiệp tuần hoàn dần trở thành hướng đi tất yếu. Nhiều doanh nghiệp cũng áp dụng mô hình này vào quy trình canh tác nhằm tiết kiệm tài nguyên, giảm phát thải và nâng cao giá trị nông sản. Hãy cùng tìm hiểu về khái niệm, nguyên tắc, lợi ích và cách GC Food ứng dụng thông qua bài viết sau.
1. Mô hình nông nghiệp tuần hoàn là gì?
Nông nghiệp tuần hoàn (Circular Agriculture) là mô hình sản xuất dựa trên chu trình khép kín, nơi chất thải của hoạt động này trở thành nguồn đầu vào cho hoạt động khác. Thay vì “sản xuất - tiêu dùng - thải bỏ”, nguồn lực được tận dụng liên tục thông qua hoạt động tái chế, tái tạo và tái sử dụng.
Điểm cốt lõi của mô hình này là hạn chế tối đa tình trạng lãng phí tài nguyên. Rơm rạ sau thu hoạch, phân gia súc, vỏ trái cây, nước thải… được đem đi tái chế thành phân bón hữu cơ, nguồn dinh dưỡng hoặc năng lượng sinh học. Nhờ vậy, hoạt động nông nghiệp trở nên thân thiện hơn với môi trường và giảm phụ thuộc vào vật tư hóa học.
2. Nguyên tắc cơ bản của mô hình nông nghiệp tuần hoàn
Để vận hành hiệu quả, nông nghiệp tuần hoàn cần tuân thủ ba nguyên tắc cốt lõi:
2.1 Bảo tồn tài nguyên thiên nhiên
Mô hình khuyến khích khai thác vừa đủ, ưu tiên tái tạo và duy trì sự cân bằng sinh thái. Đất, nước, đa dạng sinh học và các nguồn lực tự nhiên được bảo vệ thông qua việc tiết kiệm nước, hạn chế tiêu dùng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật.
2.2 Tránh lãng phí nguồn tài nguyên
Nguyên tắc này nhấn mạnh vào việc giảm lãng phí và thúc đẩy tái sử dụng nguyên liệu. Ví dụ, nước được tái tuần hoàn qua các hệ thống lọc, năng lượng được tiết kiệm tối đa, còn tàn dư cây trồng được tái chế để cải tạo đất.
2.3 Tận dụng giá trị từ chất thải
Các chất thải từ chăn nuôi, trồng trọt hay chế biến nông sản được xử lý bằng công nghệ sinh học và hóa lý để chuyển hóa thành các sản phẩm hữu ích mới như:
Phân bón hữu cơ
Thức ăn chăn nuôi
Năng lượng biogas
Nguyên liệu chế biến.
Hoạt động này được xem như một mắt xích quan trọng giúp mô hình vận hành trơn tru.
4. Mô hình nông nghiệp tuần hoàn tại GC Food
Công ty Cổ phần thực phẩm G.C Food (GC Food) là một trong những đơn vị tiên phong theo hướng nông nghiệp tuần hoàn. Nguyên liệu sản xuất thạch dừa Việt Nam được đánh giá theo các chỉ tiêu cảm quan, độ Bx và pH trước khi đưa về Công ty Cổ phần Thực phẩm Cô Cô Việt Nam - VINACOCO.
Nhà máy VINACOCO vận hành theo quy trình sản xuất khép kín, bắt đầu từ bước thanh trùng nước dừa và cấy giống vi khuẩn Acetobacter xylinum. Trong 8 - 10 ngày lên men, đường trong nước dừa được chuyển hóa thành cellulose, hình thành lớp màng thạch dày tự nhiên.
GC Food ứng dụng công nghệ Pasteur để loại bỏ vi sinh vật gây hại, kéo dài thời gian bảo quản mà không làm thay đổi hương vị tự nhiên hay kết cấu giòn dai của thạch dừa. Song song, phụ phẩm từ quá trình sản xuất được tái sử dụng nhằm tránh hạn chế lãng phí tài nguyên.
3. Lợi ích khi áp dụng nông nghiệp tuần hoàn
Nông nghiệp tuần hoàn mang lại những lợi ích toàn diện về kinh tế, xã hội và môi trường.
3.1 Tiết kiệm chi phí sản xuất
Khi phụ phẩm trở thành nguồn tài nguyên mới, người nông dân không phải phụ thuộc quá nhiều vào phân bón, thuốc bảo vệ thực vật hay nguyên liệu đầu vào đắt đỏ.
3.2 Góp phần bảo vệ môi trường
Nông nghiệp tuần hoàn còn hỗ trợ giảm thiểu phát thải, ô nhiễm đất và nguồn nước. Dùng phân và nước thải chế tạo thành phân bón hữu cơ sẽ hạn chế được việc sử dụng hóa chất độc hại. Từ đó, hệ sinh thái xung quanh vùng canh tác cũng được bảo vệ.
3.3 Nâng cao năng suất và tăng lợi nhuận
Khi đất được cải tạo bằng phân hữu cơ giàu vi sinh thì cây trồng sẽ hấp thụ dưỡng chất tự nhiên tốt hơn, từ đó cho năng suất ổn định, chất lượng cao. Bên cạnh đó, nông sản sản xuất theo hướng hữu cơ cũng dễ xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Mỹ, Nhật và châu Âu.
Canh tác theo mô hình nông nghiệp tuần hoàn giúp nông dân hạn chế rủi ro thị trường, đặc biệt khi doanh nghiệp tham gia bao tiêu sản phẩm. Chu trình sản xuất ổn định giúp nông dân yên tâm hơn trong canh tác và đầu tư dài hạn.
5. Kết luận
Mô hình nông nghiệp tuần hoàn không chỉ là xu hướng mà đã trở thành lời giải cho bài toán phát triển bền vững. Việc tận dụng phụ phẩm, giảm phát thải và tiết kiệm tài nguyên giúp nông dân nâng cao thu nhập, doanh nghiệp cải thiện sức cạnh tranh và môi trường được bảo vệ lâu dài.
GC Food là ví dụ điển hình cho cách một doanh nghiệp Việt có thể xây dựng hệ sinh thái sản xuất “xanh”, hiện đại và gắn kết chặt chẽ với cộng đồng. Trong tương lai, khi nhu cầu về thực phẩm an toàn và bền vững ngày càng tăng, mô hình này chắc chắn sẽ tiếp tục giữ vai trò trung tâm trong ngành nông nghiệp Việt Nam.
Khám phá thêm về chúng tôi và hành trình phát triển xanh tại website chính thức nhé!
Bài viết được biên soạn bởi GC Food Team - Chuyên gia nguyên liệu tự nhiên.